چگونه در جلسه مصاحبه استخدامی موفق باشیم؟

چگونه در جلسه مصاحبه استخدامی موفق باشیم؟

در مصاحبه‌های شغلی اگرچه رزومه‌ و پرسش‌های مصاحبه‌کننده تا حدود زیادی وضعیت مهارتی و دانش کارجو را نشان میدهند، اما برای آزمودن صحت گفته‌ها و ارزیابی عملی آخرین مرحله باید مصاحبه اجرا شود تا با آن فرایند استخدام به پایان برسد.
برخی از کارجویان به دلیل دارا بودن فن بیان و اجرای مداوم مصاحبه‌های شغلی، تجربه خوبی دربرگزاری روال مصاحبه دارند و مصاحبه‌کنندگان نیز به همین دلیل و به موجب روابط عمومی بالای کارجویان آن‌ها را تایید می‌کنند. اما برای شناسایی افراد شایسته روش‌هایی وجود دارد که مهم‌ترین آن‌هـــا به شرح زیرند:

 

پرسش‌هایی که کارجویان را می‌آزماید
مصاحبه را با مطالعه مندرجات رزومه کارجو آغاز کنید و از وی بخواهید که درباره سوابق تحصیلی، شغلی، تجربه‌ها و مراکزی که قبلاً مشغول به کار بوده توضیح دهد. به کارجو اجازه دهید تا به طور مفصل درباره مهارت‌ها، عناوین شغلی و علایقش صحبت کند. سپس روند مصاحبه را با طرح پرسش‌هایی کلیدی ادامه دهید.
۱- چگونه و از چه طریقــی از درخواست همکـــــاری ما مطلع شدید؟
۲-قبل از اینکه مشغول به کار شوید چه نظری دربـــاره این شغل دارید؟
۳-چه عواملی ممکن است در آینده موجب کناره‌‌گیری و ادامه همکاری شما شوند؟

 

تحلیل پاسخ‌های کارجو و ارزیابی شخصیتی مهارتی
۱- مراکز کاریابی، اینترنت، روزنامه‌ها و مجلات، آگهی‌‌های تبلیغاتی در رسانه‌ها، دوستان و آشنایان و بسیاری از مراجع دیگر می‌توانند منابع اطلاعاتی کارجو را تشکیل دهند. پاسخ کارجو دقیقاً مشخص خواهد کرد که وی با میل و علاقه شخصی خودش دعوت به همکاری را پذیرفته یا از سوی فرد یا افرادی دیگر هدایت می‌شود؟ نکته کلیدی و هدف از طرح این پرسش میزان آشنایی و برنامه خود کارجو در انتخاب موقعیت شغلی است.
آیا کارجو واقعاً خودش شغل آینــده‌اش را انتخـــــاب کرده است؟
میزان مهارت و دانش وی با شغل مورد نظر تا چه حدی است؟
آیا وی فردی مسئولیت‌پذیر و علاقه‌مند به شغلش است؟
۲- بیان عقاید و نظرات درباره یک موضوع، میزان تسلط، علاقه، مطالعه و اهمیت آن را نشان می‌دهد. هرچه میزان اطلاعات کارجو بیشتر باشد و با دیدگاه مثبت اما منطقی به شغل منتخب بنگرد، به‌تبع نشانه‌های خلاقیت و مهارت وی نیز بیشتر هویدا خواهد شد. انگیزه‌ها متجلی می‌شوند و صحت آموخته‌ها به اثبات می‌رسند.
۳- مسائل مالی، بی‌انگیزگی، مشاغل و فرصت‌های بهتر، نارضایتی از رفتار همکاران و مدیر مربوطه، مسائل شخصی، رفتار همکاران با عضو جدید، سواستفاده مدیر از کارجو به دلیل مهارت بیشتر، تناقض در اجرای مذاکرات قرارداد و بسیاری از عوامل دیگر موجب می‌شوند تا کارجو محل خدمتش را با اطلاع قبلی و یا بدون اطلاع ترک کند. اما مهم‌ترین عامل ترک خدمت وی، نقض قرارداد طرفین، کار مضاعف و برخورد نامناسب همکاران است. همکاری پایدار مستلزم ایجاد بستری مناسب و احترام متقابل است. بنابراین باید ارزش‌های کارجویان جدید را در نظرگرفت و با ایجاد محیطی مناسب شرایط ارتقای آنان را فراهم آورد.
این سه پرسش بر اساس معیارهای روانشناختی شخصیتی و مهارتی طراحی شده‌اند و انگیزه‌های فردی کارجـــــو را نشان خواهند داد. مثبت‌گرایی و منفی‌گـرایی خصوصیتی است که تأثیر زیادی در اجرای بهره‌وری کاری خواهد داشت. از این منظر مصاحبه تنها جلسه‌ای برای آشنایی و طرح چند پرسش کلیشه‌ای نیست. معیارها و ارزشیابی‌های مصاحبه‌کنندگان باید طبق شرایط زمانی تغییر کنند و مطابق علوم و فناوری‌های نوین پیش روند.
امروزه مشاغل تخصصی‌تر شده‌اند و کارجویان مستعد فراوانی نیز در مصاحبه‌ها شرکت می‌‌کنند. انتخاب‌ها دیگر مانند گذشته به ضعیف، متوسط، خوب و عالی ختم نمی‌شوند. عرصه رقابت چنان حساس و نزدیک به هم گشته که اولویت‌ها میان خوب و خوب‌ترین خلاصه می‌شوند.

 

آنچه نباید در هنگام مصاحبه انجام داد
هنگامی که برای اجرای مصاحبه شغلی آماده می‌شوید رعایت برخی از اصول و قوانین بر امتیازات و نحوه قضاوت مصاحبه‌کنندگان تأثیر می‌گذارد. نکات بسیار ساده و معمولی از دیدگاه هر مصاحبه شونده‌ای، بازتاب فوق‌العاده‌ سرنوشت سازی در نظر مصاحبه‌کننده و جریان مصاحبه به جای خواهد گذاشت. برخی از مهم‌ترین این نکات به شرح زیر هستند:
* هیچ‌گاه از تأثیر نخستین برخورد غافل نشوید. بسیار حرفه‌ای عمل کنید. گفتار، رفتار و پوشش مناسب داشته باشید.
* تأخیر نکنید و در زمان مقرر در محل مصاحــــــبه حاضر شوید.
* تا هنگامی که مصاحبه‌کننده از شما پرسشی نپرسیده، سخنی نگویید.
* اغراق نکنید و از توضیح دادن اضافی بپرهیزید.
* به هیچ عنوان با کارجویان دیگر صحبت نکنید. آنـــان تنها با ایجاد فضایی متشنــــج و ناآرام، آرامش ذهنی‌تــــــان را از بین می‌برند. اطلاعات آنان نیز در حد شما است. بنابراین به حرف‌هـا و عقایدشان اعتماد نکنید.
* از مدیر و محل کار سابق‌تان نزد مصاحبه کننده بدگویی نکنید.
* اگر درباره میزان حقوق پیشنهادی از شما پرسش کردند حدود حقوق پیشنهادی‌تان را اعلام کنید. تنها روی یک عدد و رقم خاص اصرار نکنید.
* با انگیزه و با روحیه‌ای عالی در جلسه مصــــــاحبه ظاهر شوید.

 

آنچه مصاحبه شونده باید در مصاحبه‌های شغلی بداند
شغل و سمت ایده‌آل خود را عنوان کنید؟
چرا این شغل و شرکت را برای همکاری انتخاب کردید؟
تجربه‌ها، سوابق شغلی و تحصیلی خود را نام ببرید و اساساً چه ویژگی‌ای شما را از افراد دیگر متمایز می‌کند؟
مهم‌ترین ویژگی‌ها و استعدادهای خود را نام ببرید؟
مهم‌ترین عناوین و سمت‌های خود را عنوان کنید؟
در کدام بخش شرکت یا سازمان می‌خواهید همکاری کنید؟
بحران‌ها و چالش‌های کاری را چگونه و با چه راهکاری رفع می‌کنید؟
برای همکــــاری چه میزان حقـــــوق درخواستی، پیشنهاد می‌کنید؟
چگونه و از چه طریقی با شرکت ما، آشنا شدید؟
چه راهکاری برای توسعه فعالیت‌های شرکت دارید؟

اکثر مدیران و مصاحبه‌کنندگان معتقدند که این پرسش‌ها، اغلب به منظور شناخت خصوصیات فردی کارجویان، شخصیت، عملکرد شغلی وشیوه‌های مدیریتی مطرح می‌شوند تا در جلسه اول با دیدگاهی کلی، تمام ابعاد روحی و حرفه‌ای کارجویان را بسنجید.
شناخت ویژگی‌ها و خصوصیات فردی داوطلبان، کار بسیار دشواری است، اما این ویژگی‌ها، در بسیاری از موقعیت‌های شغلی، بسیــــار حائز اهمیت هستند. این نوع پرسش‌هــــا باعث می‌شوند که داوطلب کمی بیشتر درباره خودش و ویژگی‌هایی به جز سوابق کاری خود، صحبت کند. روند مصاحبه ممکن است به کمی احتیاط نیاز داشته باشد. پرسش‌های مربوط به خصوصیات فردی و اخلاقی داوطلب، مباحث آزاد و اظهارنظر درباره مسائل مختلف، فرصت بسیار مناسبی برای آشکارکردن خصوصیات فردی کارجویان ایجاد می‌کنند.

 

پیش از مصاحبه چگونه خودمان را در برابر پرسش‌های مصاحبه‌کننده آماده‌کنیم؟
مسوولیت‌های شغل مورد نظر را با توانایی‌های خود ارزیابی کنید.
اصول اخلاق کاری شما چگونه است، به بیان دیگر اولویت‌ها و هنجارهای شغلی شما را چه موضوعـــــاتی تشکیل می‌دهند؟
چه روشی را برای ارزیابی و اجرای ایده‌ها و تصمیم‌های کاری اتخاذ می‌کنید؟
مسائل و مشکلات خودتان را چگونه حل می‌کنید؟
مهم‌ترین معضل و دغدغه شما در آغاز فعالیت‌ شغلی چیست؟
میزان مشارکت گروهی‌، تصمیم‌گیری در شرایط بحرانی، مدیریت تیم و انتقاد‌پذیری شما در چه حدی است؟
تا چه اندازه‌ای به محیط کار، همکاران و مدیر‌تــــان اهمیت می‌دهید؟
چه انتظاراتی از مدیر و کارفرمای خود دارید؟
در چه سمتی و درباره چه موضوعاتی علاقه‌مند به همکاری هستید؟
چه تجربه‌ای در پست‌های قبلی کسب کرده‌اید که می‌تواند در شغل جدید مفید باشد؟

 

اجرای مصاحبه
مصاحبه بخش‌ها و سبک‌های مختلفی دارد اما هدف اصلی در هر روش بازیــابی و صحـــــت اطلاعـــات منــــــدرج مصاحبه شوندگان در رزومه است. کارجویان نیز تنها با اهتمام بر پذیرش در مصاحبه با یکدیگر به رقابت می‌پردازند. آگاهی و شناخت از سازمان، مدیران و اهداف آنان، کارجو را تا حدودی با شرایط مصاحبه آشنا خواهد کرد.

 

کلام آخر
مصاحبه‌های شغلی را جدی بگیرید. با آمادگی کامـل در برابر مصاحبه‌کننده حاضر شوید. دقت در پاسخگویی به پرسش‌ها، نظم و آراستگی در پوشش و توجه به جریان مصاحبه شرایط اولیه برای موفقیت در مصاحبه را به وجود می‌آورند. مصاحبه‌های شغلی را بخشی از جریان زندگی خودتان بدانید. از تکرار و تمرین نهراسید. انگیزه دست‌یابی به شغل ایده‌آل، موانع را از سر را برمی‌دارد. بنابراین با عزمی راسخ برای رسیدن به اهدافتان تلاش کنید.


استخدام دهوند را حمایت کنید.